ინფორმაცია

ფილოსოფია

ფილოსოფია

საზოგადოების სიბრძნის მოყვარე და ცხოვრების წესით მოაზროვნე ნაწილის მეცნიერება. ანტიკური, შუა საუკუნეების და თანამედროვე ეპოქის ფილოსოფია.

საიტი: http://www.qwelly.com/
ადგილი: მეცნიერება
წევრები: 223
უკანასკნელი აქტიურობა: სექტემბერი 12

რას ვაკეთებთ აქ...

დაწერე შენი ან სხვისი ფილოსოფია.

ახალი პოსტი

შეკითხვები დააკომენტარეთ.

ფორუმი

არსთა მიზეზისათჳს

ავტორი ლაშა, სექტემბერი 12. 0 გამოხმაურება

      ყოველნი მყოფნი იწარმოებვიან ერთისა მიზეზისგან,პირველისა. რამეთუ ანუ არა რომლისაჲ არს მიზეზი მყოფთაჲსა, ანუ მრგულივ იყვნენ მიზეზნი და განსაზღვრებულ ყოველნი, ანუ ვიდრე უსაზღვროობამდე იყოს აღსავალი და სხუაჲ სხჳსა მიზეზ და არ სადა დაეყენოს გუამოვნებით მდგომარეობაჲ მიზეზისაჲ. ხოლო თუ არ იყოს მყოფთა მიზეზი, არ ვინაჲ იყოს წესი პირველთა და შემდგომთაჲ, და მასრულებელთა და გასრულებადთაჲ, და მამკობთა და მკობილთაჲ, და მშობელთა და შობადთაჲ, და მქმნელთა და ვნებადთაჲ; და არცა ჴელოვნებაჲ და ზედმიწევნაჲ რაჲთავე მყოფთაგანისაჲ. რამეთუ უკუეთუ ცნობაჲ მიზეზთაჲ საქმე და აღსასრული არს ზედმიწევნულებისა და ჴელოვნებისაჲ, და მაშინღა ვიტყჳთ ზედმიწევნად ჴვლოვნებასა, რაჟამს მიზეზნი ვცნნეთ მყოფთანი. და კუალად უკუეთუ მრგულივ მოვლიან მიზეზნი, იგივე იყვნენ პირველცა და შემდგომ ერთმანერთისადმი, და უძლიერეს და უუძლურეს; რამეთუ ყოველი წარმომჩენელი უმჯობეს წარმოჩენილისა ბუნებასა. რამეთუ არა რაჲთ განეყოფვიან ერთმანერთისგან, ანუ უმრავლესთა ანუ უმცროჲს საშუალთა მიერ ეზიარებოდის და ეხებოდის მიზეზოანი თჳსსა მიზეზსა და წარმომჩენელსა; და რამეთუ საშუალთაცა ყოველთა უმჯობეს იყოს რომელთა და მიზეზცა არს, და რაჲზომცა უმრავლე იყვნენ საშუალნი, ეგზომცა უფროჲს და უძლიერეს მიზეზნი. ხოლო თუ ვიდრე უსაზგვროობამდე იყოს აღსავალი მიზეზისაჲ, და სხუაჲ სხჳსა მიერ იყოს მარადის მიზეზ, კუალად არ რომლისაჲ იყოს ზედმიწევნულებაჲ და ჴელოვნებაჲ. რამეთუ უსაზღვროთა არ რომელთა იყოს ცნობაჲ. ხოლო თუ მიზეზნი ეოცნებოდინ, არცა შემდგომთა იყოს ჴელოვნებაჲ და ზედმიწევნულებაჲ. და უკუეთუ ჯერ არს, რაჲთა იყოს მიზეზი მყოფთაჲ, და განსაზღვრებულ და განყოფილ არიან მიზეზნი მიზეზოანთაგან, და არა ვიდრე უსაზღვროობამდე იყოს აღსავალი მყოფთაჲ, იყოს ვიდრემე პირველი მიზეზი მყოფთაჲ, რომლისა გამო ვითარ ძირისგან იწარმოებოდინ თითოეულნი, და რომელნიმე იყვნენ უმახლობელეს მისსა, ხოლო რომელნიმე უშორიელეს. ვინაჲ აღმოიჩინა, ვითარმედ ერთ არს მიზეზი პირველი, ამისთჳს რომელ ყოველი სიმრავლე შემდგომად წარმოდგა პირველისა.იოანე პეტრიწიწიგნიდან:…გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

უმოქენოჲსა და მოქენისათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 28. 0 გამოხმაურება

      ყოველი უმოქენოჲ ანუ არსებით ანუ მოქმედებით უმჯობეს არს მოქენესა და სხჳსა მიზეზისადმი აღმკრველსა მიზეზსა თჳსისა სისრულისასა. რამეთუ უკუეთუ ყოველნი მყოფნი ბუნებით ეტრფვიან კეთილობასა, და რომლისადმი თან წარმოდგომილა კეთილობაჲ, ხოლო რომელიმე მოქენე არს სხჳსადა და რომელსამე თან მოაქუს მიზეზი კეთილობისაჲ, ხოლო რომლისადამე კიდე არს. რამეთუ რაჲზომითა უმახლობელეს იყოს მომცემსა საწადოჲსასა, ეგზომცა იყოს უმჯობეს მისსა, რომელსა ჰქონდის თჳსი მიზეზი უშორეს, და სხუაჲგნით მიითუალვიდეს სისრულესა თჳსისა მყოფობისასა ანუ მოქმედებისასა. რამეთუ ვინაჲთგან შორს მყოფსა მსგავსსა და დაკლებულსა უფროჲს არს მსგავსი და უმახლობელესი კეთილობისაჲ და არ მოქენე. ხოლო დაკლებული არს რომელი არა თჳთ პირველი იყოს კეთილობაჲ, არამედ ეზიარებოდის. ვინაჲ რაჲთავე თჳს და თანმეტომე არს პირველსა კეთილობასა, რაჲზომითა იყოს შემძლე დატევნად თჳს შორის კეთილობასა. ხოლო მზიარებელი მესაშუვლეობითა სხჳსაჲთა უფრო განშორებულ პირველისა კეთილობისგან და რომელი არა არს სხუა თჳნიერ კეთილობაჲ. ყოველი უმოქენოჲ და სრული პირველსა და მარტივსა კეთილობასა უდარეს არს. რამეთუ რაჲმცა იყო სხუაჲ უმოქენეობაჲ და სისრულე თჳნიერ რომელ თჳს შორის კეთილობაჲ მოეგოს? ვინაჲცა ესე სავსე არს ზიარებისა მიერ კეთილობითა, მაგრა არა არს მარტივ თჳთკეთილობაჲ, რომელი იგი ზიარებასა და სისრულესა ზესთა ძეს, ვითარ აღმოიჩინა. რამეთუ უკუეთუ უმოქენეობამან და სრულმან აღავსო თავი თჳსი, იყოს ვიდრემე აღმავსებელი და სრულ მყოფელი ზესთა სისრულისა. არა მოქენე სხჳსა ვისდავე პირველი კეთილობაჲ. რამეთუ არა არს მეტრფე სხუასა თჳსსა უპირველესსა, რაჲთამცა იყო ნაკლულ და არა სრულ, და გულმთქუმელ კეთილობისადმი; და არცა სრულ არს, რამეთუ სრული სავსე ოდენ კეთილობითა არს, და არა თუ პირველი კეთილობაჲ.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნი…გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

პირველისა კეთილობისათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 22. 0 გამოხმაურება

      ყოველთა რაჲთავე კეთილისა მზიარებელთა ეწინაების პირველი კეთილობაჲ, და რომელი არა არს სხუაჲ თჳნიერ კეთილობაჲ. რამეთუ უკუეთუ ყოველნი მყოფნი კეთილობასა მწადე არიან, საცნაურ, რომელ პირველი კეთილობაჲ იმრ არს და ზესთ მყოფთა. რამეთუ უკუეთუ ანუ ვითარ ნაწილი იყოს მყოფთაჲ, ანუ ერთ და იგივე მყოფი და კეთილობაჲ, არცა ვიდრემე იყოს მყოფი მოწადე და ტრფიალ კეთილობისა, ამისთჳს რომელ თჳთ იყოს კეთილობა. არამედ ტრფიალი და მწადი მოქენე არს სატრფოჲსა და საწადოჲსა თჳსისად და სხუაჲ სატრფოჲსა და საწადოჲსგან. და თუ სხუა და სხუა, იყოს კეთილობაჲ ზიარებული მყოფისგან ვითარ მყოფი. ხოლო ზიარებული კეთილობისად იყოს ერთ, რამეთუ ესე არს კეთილობაჲ ერთ ქმნაჲ. არს უკუე რაჲვე კეთილობაჲ მზიარებელსა შორის მისსა ვითარ მყოფი, რომელსა ზიარებული შეეტრფვის; არამედ არა თუ მარტივი და საყოველთაოჲ არს კეთილობაჲ, რომლისად ყოველნი მყოფნი შეეტრფვიან, რამეთუ ესე ყოველთა მყოფთა საზიაროდ არს შესატრფოჲ. ხოლო რასავე ნაწილსა შორის მყოფთასა წარმოდგომილი მისი ოდენ არს მხოლოდ მზიარებელისა. რომლისათჳსცა პირველი კეთილობაჲ არა არს სხუა რაჲვე თჳნიერ კეთილობისა. რამეთუ რაჲცაღა დაჰრთო და ჰმატო, დაგიმცვრია და დაგიკნინებია დართვითა კეთილობაჲ, და ნაწილ და რაჲვე გიქმნია ნაცვლად საყოველთაოჲსა და მარტივისა კეთილობისა. რამეთუ დართული არა არს თჳთკეთილობა, არამედ უდარეს მისსა, რამეთუ თჳსითა თანაწარმოდგომითა კეთილობაჲ ამცრო და აკნინა.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნი…გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

წარმომჩენელისა და წარმოჩენილისათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 18. 0 გამოხმაურება

      ყოველი წარმომჩენელი სხჳსაჲ უმჯობეს არს წარმოჩენილისა ბუნებასა. ანუ უმჯობეს არს, ანუ უდარეს, ანუ სწორ. ვინაჲცა ამისგან წარმოჩენილსა ანუ და მასცა აქუს ძალი, სხჳსა რომლისამე წარმომჩენელი, ანუ ყოვლითურთ უშვ და უნაყოფო არს ხოლო თუ უშვ და უნაყოფო იყოს, მართ თჳთ ამით დაკლებულ არს თჳსისა წარმომაჩენელისგან, და არა არს სწორ მისსა; რამეთუ არა აქუს ძალი ნაყოფიერებისაჲ წარმომჩენელ, რომლისგან უქმა და მოკლებულ. ხოლო თუ წარმოჩენილიცა იყოს და წარმომაჩენელ სხუათა, ანუ სწორთა იყოს წარმომაჩენელ, და ესრეთ ყოველთა ზედა მყოფთა. ვინაჲ იყვნენ ყოველნი მყოფნი სწორ ერთმანერთისა და არ იყოს სხუაჲ სხჳსა უმჯობეს, უკუეთუ წარმომაჩენელი სამარადისოდ შემდგომითი შემდგომად სწორსა თჳსსა წარმოაჩენდეს. არამედ არ ვიდრემე იყოს წარმოჩინებული სწორ წარმომჩენელისა, რამეთუ სწორისა ძალისა მიერ იქმნების წარმოჩენაჲ სწორთაჲ. ხოლო ესე არა სწორ ერთმანერთისა, არა ვიდრემე სწორ წარმოჩინებული წარმომჩინებელსა. და უფროჲს ხოლო არც ოდეს უდარეს. რამეთუ არსებასა თუ მისცემს წარმოჩინებულსა, და ძალსაცა შესაბამსა არსებისასა წარმოუყენებს. ხოლო თუ თჳთ იგი წარმომაყენებელი არს ძალსა ყოველთა მის შემდგომთასა, თჳთ თავი თჳსი ყოს უძლიერეს ყოველთასა; რამეთუ არცა უძალოობისგან დაიცილების, რომლისად წარმოდგომილ არს ძალი შემოქმედებითი; და არცა არა წადილისგან. რამეთუ ყოველივე კეთილისა მიმართ მოწადე გულმთქუმიერ არს ბუნებით; ვინაჲ სხუათა თჳსთა შემდგომთა სრულ მქმნელი პირველ მათსა თჳთ თჳსისა თავისა არს სრულ მყოფ. ვინაჲ არცა სწორ წარმომჩენელი წარმოჩენილსა და არცა უდარე. ყოვლითურთ უკუე უმჯობეს წარმომჩენელი წარმოჩენილისა ბუნებასა.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნი« წინა…გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

ერთთათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 15. 0 გამოხმაურება

      ყოველი სიმრავლე ანუ შეერთებულთაგან არს ანუ ერთთაგან. რამეთუ თითოეული სიმრავლისაჲ აღმოიჩინა, ვითარმედ არა არს მხოლოდ მრავალ ოდენ, რაჲთამცა იყო თითოეული კუალად მრავალ. ხოლო თუ არა არს მარტოდ ოდენ სიმრავლე, ანუ შეერთებული იყოს ანუ ერთნი. ხოლო თუ ეზიარების ერთსა, იყოს პირველ შეერთებული. და სადაჲთ გამო იწყო პირველ შეერთებულმან, მუნით და ერთთაცა. ხოლო თუ არს თჳთერთი, იყოს და პირველ მზიარებელიცა მისი და პირველ შეერთებული. ხოლო ესე პირველ შეერთებული ერთთაგან. და თუ შეერთებულთაგან, კუალად შეერთებულნი იყვნენ სხუათა ვიეთგანმე; და ესე ვიდრე უსაზღუროობამდე. ჯერ არს უკუე, რაჲთა იყოს პირველი შეერთებული ერთთაგან, და ვპოოთ დასაბამით-გამოჲ.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნი« წინა ნაწილი|გაგრძელება »გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

ქმნულისა ერთისათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 11. 0 გამოხმაურება

      ყოველი ქმნილი ერთი ზიარებითა ერთისაჲთა იქმნების ერთ. ვითარ დაუდგნა ზიარებასა ერთისასა, არს ერთი. რამეთუ ყოველი ქმნილი ერთი, და რომელი არა იყოს ერთი, ურთიერთას ზიარებითა იქმნების ერთ და დაუდგამს წარმოდგომასა ერთისასა, არა იყო იგი ვითარ ერთი. ეზიარების ვიდრემე ერთსა ერთ ქმნითა და ივნებს ერთ ქმნასა. ხოლო თუ არს იგი ერთ, არ იქმნას ერთ; რამეთუ მყოფი არა იქმნების, რომელი გუარითა არს და წარმოდგომილ არს. ხოლო თუ იქმნების არ ერთობისგან, იყოს პირველ მისსა ერთი, რომლისგან იქმნა იგი ერთ და დაუდგნა თჳსსა შორის წარმოდგომასა ვინაჲსავე ერთისასა. ყოველი შეერთებული სხუა არს თჳთერთისა. არამედ არს თუ შეერთებული, ეზიარების იგი რაჲთავე ერთსა, ვინაცა ითქუმის იგი შეერთებულად. ხოლო მზიარებელი ერთისაჲ ერთ იყოს და არა ერთი. ხოლო თჳთერთი არა არს ერთ და არა ერთი. ხოლო თუ ესეცა ერთ იყოს და არა ერთი, და კუალად მის შორისსაცა ერთსა მრჩობლ ორივე ჰქონდის, და ესე ვიდრე უსაზღვროობამდე, არ ვინაჲ იყოს თჳთერთი, რომლისად დადგმად შესაძლებელ იყოს, არამედ ყოველივე ერთ და არა ერთ იყოს. არამედ არს ვიდრემე შეერთებული სხუა ერთისგან. ხოლო თუ ერთ და იგივე ერთი და შეერთებული შეემთხჳოს, უსაზღვროჲ სიმრავლე თითოეულსა მხოლოსა შეერთებულისასა რომელთაგან შეერთებული. ყოველი სიმრავლე მეორე და შემდგომი არს ერთისა. ხოლო თუ არს სიმრავლე პირველ ერთისა [. .] არა ეზიაროს ერთსა, ვინაჲთგან პირველ წარმოჩინებადმდე ერთისა იყოს სიმრავლე. ხოლო არა არსსა არ ეზიაროს; ამისთჳს რომელ ყოველი მზიარებელი ერთისაჲ ერთბამად ერთ არს და არა ერთი, ვინაჲ პირველ თუ ერთისა არს სიმრავლე, არცა წარმოდგომილ არს ერთი. არამედ შეუძლებელ არს ყოფად რაჲსავე სიმრავლისა არ თუ ეზიაროს ერთსა. არცა ვიდრემე პირველ ერთისა სიმრავლე. ხოლო თუ ერთბამ და სწორ ერთი ერთისა, ბუნებით ერთი და სიმრავლე (მაშა ჟამითა არ დაიცილოს), და იყოს ერთი მრავალ და მრავალი ერთ, ვითარცა სწორგანყოფილნი ერთბამად ბუნებით, ვინაჲთგან ერთი მეორესა არცა უპირველეს, არცა უშემდგომეს იყოს. მაგრა სიმრავლე თჳს შორის არ იყოს ერთ, და არცა თითოეული იყოს ერთ შორის სიმრავლესა, და ესე ვიდრე უსაზღვროობადმდე; რომელი შეუძლებელ. ეზიაროს ვიდრემე სიმრავლე ერთსა თჳსითა ბუნებითა. და არა რაჲ არს ნაწილთა მისთაჲ,…გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

ნაწილთა მიერ შედგმულისა ერთისათჳს

ავტორი ლაშა, აგვ. 9. 0 გამოხმაურება

      ყოველი მზიარებელი ერთისაჲ ერთიცა არს და არა ერთი. ხოლო თუ არა არს იგი თჳთერთ და ეზიარების ერთსა, იყო სხუაჲ თჳნივრ ერთისა, და ივნო ერთ ქმნაჲ ერთისა მიმართ ზიარებითა და დაუდგნა ერთ ქმნასა. ხოლო თუ არა არს სხუაჲ თჳნიერ ერთისა, მხოლოდ იყოს ერთი, და არა ეზიაროს ერთსა, არამედ იყოს თჳთერთ. ხოლო თუ არს რაჲვე მისი, რომლითა არ იყოს იგი თჳთერთ, ვინაჲ ყოველი მზიარებელი ერთისაჲ ერთი არს და არა ერთი, არ ვითარ მარტივად ერთი, არამედ ვითარ ერთ არს მზიარებელი ერთისაჲ. ვინაჲცა არა არს ესე თჳთერთ და არცა ვითარ თჳთერთ, არამედ იყოს ორივე ერთბამად, ვითარცა ერთი და მზიარებელი ერთისაჲ, და ამისთჳს არ იყოს იგი თჳთერთ, ვინაჲ ერთცა იყო და არა ერთი, და იყოს სხუაჲც რაჲვე თჳნიერ ერთისა; ვინაჲცა რომლითა იმრავლა, არა ერთ; ხოლო რომლითა ივნო და დაუდგნა ერთ ქმნასა, ერთ. ყოველი უკუე მზიარებელი ერთისაჲ ერთიცა არს და არა ერთი.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნი« წინა ნაწილი|გაგრძელება »გაგრძელება

ტეგები: პროკლე, ფილოსოფია, პეტრიწი, კავშირნი, თეოლოგია

ერთისა და სიმრავლისათჳს

ავტორი ლაშა. ბოლოს გამოეხმაურა: Kakha, აგვ. 8. 1 გამოხმაურება

      ყოველი სიმრავლე ეზიარების რაჲთავე ერთსა. ხოლო თუ არ ეზიარების, არცა ყოველი ერთ იყოს, არცა თითოეული მრავალთაჲ, რომელთაგან სიმრავლე, არამედ იყოს თითოეულიცა მათი მრავალ, და ესე ვიდრე უსაზღვროობამდე, და თითოეულთა ამათ უსაზღვროობათაჲ იყოს კუალად სიმრავლე უსაზღვროჲ. არცა ერთსა არ თანმზიარებელი, არცა თჳსისა საყოვლოჲსადმი და არცა თჳს შორის თითოეულისადმი, ვინაჲ ყოვლად ყოვლითურთ იყოს უსაზღვრო. რამეთუ თითოეული, რომელიცა შეიპყრა, ანუ ერთი იყოს ანუ არა ერთი; და თუ არა ერთი, ანუ მრავალ ანუ არა რაჲ. ხოლო თუ და თითოეული არა რაჲ, და არა რაჲთგან არა რაჲ. და კუალად უკუეთუ თითოეული მრავალ იყოს, უსაზღვროობით უსაზღვრო თითოეული. არამედ ესე შეუძლებელ. რამეთუ არ ეგების რაჲვე მყოფთაჲ უსაზღვროობით უსაზღვროჲ (რამეთუ უსაზღვროობასა არა რაჲ უფროჲს არს, ხოლო ყოვლობასა შორის თითოეულისა უფრო) და არცა არარაობისგან რაჲ შესაძლებელ არს წარმოდგენად. ვინაჲ ყოველი სიმრავლე ეზიარების რაჲთავე ერთსა.იოანე პეტრიწიწიგნიდან: კავშირნიგაგრძელება »გაგრძელება

ტეგები: კავშირნი, პროკლე, პეტრიწი, თეოლოგია, ფილოსოფია

დეკარტის მეთოდური სკეპტიციზმი

ავტორი ლაშა, აგვ. 14, 2020. 0 გამოხმაურება

      დეკარტი, ეჭვის გააბსოლუტურებით, ადამიანური ცოდნის რადიკალურ შემოწმებას მიმართავს. მკვლევარი ამ დროს უკიდურესი სკეპტიკოსია, მაგრამ რადგან ეჭვი მისთვის უეჭველის დასადგენი საშუალებაა მხოლოდ და არა მიზანი, შემოწმების ამ პროცესს მეთოდური სკეპტიციზმი ეწოდება. დეკარტის აზრით, ამგვარ ყოვლისმომცველ და უკიდურეს ეჭვს ვერ უძლებს, უპირველეს ყოვლისა, ჩვენი გრძნობადი ცოდნა, რომელიც გამოცდილებისაგანაა მიღებული. მე ერთ დროს მეგონა, გვაუწყებს დეკარტი, რომ ჩვენს ცნობიერებაში არც ერთი იდეა არაა ისეთი, რომელსაც შეგრძნებებში არ გაევლოს და ისე მოხვედრილიყოს ჩვენს ცნობიერებაში (6,82). როგორც ცნობილია, ეს დებულება ყოველგვარი ემპირიზმისა და სკეპტიციზმის ძირითადი დებულებაა. ეს დებულება არისტოტელემ მიიღო, როგორც ჩვენს ცნობიერებაში იდეის შინაარსის მოხვედრის გენეტიკური გზის აღწერა. ამასთანავე, არისტოტელე თვლიდა, რომ ამგვარი ახსნა ხელს არ უშლის იდეის შინაარსის რაციონალისტურ გაგებას. ასე ესმოდა ეს პრინციპი იოანე პეტრიწს (XI-XII სს.) და სხვა ნეოპლატონიკოსებს. დეკარტი თავისი განვითარების იმ პერიოდზე მიგვითითებს, როცა მას არისტოტელეს კვალად სწამდა, რომ იდეები ჩვენს სულში (ცნობიერებაში) მხოლოდ გამოცდილებიდან ხვდება. შემდეგ იგი გაიზიარებს პლატონის პოზიციას იმის თაობაზე, რომ გამოცდილება მხოლოდ აღვიძებს ჩვენი ცნობიერების (სულის) თანშობილ, მაგრამ მატერიალურში მისი მოქცევის შემდეგ დავიწყებულ შინაარსს.      რაციონალისტი დეკარტი მიმართავს მეთოდურ ეჭვს. იგი ამტკიცებს, რომ არავითარ ემპირიულ ცოდნას არა აქვს აუცილებლობა, ე.ი. ჩვენ ვერ ვიტყვით, რომ საგნისათვის ჩვენ მიერ მიწერილი რაიმე ნიშანი (რაიმე მახასიათებელი, რაიმე პრედიკატი) უდავოა და მუდმივი. მაგალითად, როგორია სანთლის ცვილი? მაგარი, რბილი, თუ თხევადი? ჩვენ ამას ემპირიულად ვერ დავადგენთ, რადგან სხვადასხვა ტემპერატურაზე იგი სხვადასხვა სახეს იღებს. მეტიც, ჩვენ ისიც კი არ ვიცით, უეჭველია თუ არა თავად ჩვენი სხეულებრივი არსებობა. კერძოდ ის, რომ მე ახლა ბუხრის წინ ვზივარ. თითქოს სასაცილოა ამაში შეეჭვება, მაგრამ მე ხომ ხშირად დამსიზმებია ამგვარი რამ? ზოგჯერ გამოფხიზლების შემდეგ, უცებ ძნელია გაერკვე ეს სიზმარი იყო თუ ცხადი. თუ დავუკვირდებით, გავაცნობიერებთ,…გაგრძელება

ტეგები: თევზაძე, დეკარტი, განხილვა, ფილოსოფია, Qwelly

მატერიალურ საგანთა არსებობისა და ადამიანის გონსა და სხეულს შორის სხვაობის შესახებ

ავტორი ლაშა, ივლ. 14, 2020. 0 გამოხმაურება

რენე დეკარტი - მეტაფიზიკური მედიტაციებიმეექვსე მედიტაციამატერიალურ საგანთა არსებობისა და ადამიანის გონსა და სხეულს შორის რეალური სხვაობის შესახებ      ახლა განსახილველია არსებობს თუ არა მატერიალური საგნები; ყოველ შემთხვევაში უკვე ის მაინც ვიცი, რომ როგორც წმინდა მათემატიკის საგანს, მე მათ შევიცნობ ნათლად და გარკვევით. ეჭვგარეშეა, რომ ღმერთის უნარის შეწევნით წარმოიქმნება ყოველივე ის, რისი ასე გარკვევით შეცნობის უნარიც მე მაქვს. აზრი, რომ ღმერთს არ შეუძლია რაიმე საგნის შექმნა, მიჩნდებოდა მხოლოდ იმის გამო, რომ წინააღმდეგობის გარეშე არ შემეძლო გარკვევით საგნის შეცნობა.      გარდა ამისა, მატერიალური საგნების არსებობაში მე შეუძლია დამარწმუნოს ჩემში არსებულმა წარმოდგენის უნარმა, რომლითაც ვსარგებლობ მატერიალური საგნების განხილვისას, რაც დასტურდება ცდით. მართლაც, ყურადღებით თუ განვიხილავ, რა არის წარმოდგენა, აღმოჩნდება რომ იგი სხვა არაფერია, თუ არა შემეცნებითი უნარის გარკვეული გამოყენება სხეულის მიმართ, რომელიც უშუალოდ წარმოუდგება მას და მაშასადამე, არსებობს.      ეს რომ ცხადი გავხადო, თავდაპირველად განვიხილავ სხვაობას, რომელიც არსებობს წარმოდგენასა და წმინდა გაგებას /ლ ’ ინტელლეცტიონ/ შორის. მაგალითად, როდესაც წარმოვიდგენ სამკუთხედს, გონებით მხოლოდ იმას კი არ შევიცნობ, რომ ეს არის სამი ხაზისაგან შემდგარი ფიგურა, არამედ, მაშინვე გონითი მზერით მე ასევე ვხედავ ამ სამ ხაზს, როგორც ჩემ წინაშე არსებულთ; სწორედ ეს არის ის, რასაც წარმოდგენას ვუწოდებ. თუ ახლა მოვისურვებ მოვიაზრო ჰილიოგინი, ცხადია, გონებით ვიცი, რომ ეს არის ათასი გვერდისაგან შემდგარი ფიგურა, ისევე როგორც ვიცი, რომ სამკუთხედი არის სამგვერდიანი ფიგურა; მაგრამ სამკუთხედისაგან განსხვავებით, მე არ შემიძლია წარმოვიდგინო ხსენებული ათასი გვერდი, ე. ი. მე მათ ვერ ვხედავ როგორც ჩემ წინაშე არსებულთ. და თუმცა ჩვევის გამო სხეულებრივ საგანზე ფიქრისას ყოველთვის ვსარგებლობ წარმოდგენის უნარით, ამ შემთხვევაში, ჰილიოგინზე ფიქრისას, ბუნდოვნად წარმომიდგება რაღაც ფიგურა, რომელიც, ცხადია, არ არის ჰილიოგინი, რადგან იგი არაფრით განსხვავდება იმისაგან, რასაც წარმოვიდგენდი მაშინ, როცა მირიოგონზე,[1] ან…გაგრძელება

ტეგები: ფილოსოფია, გონი, სხეული, მეტაფიზიკა, მედიტაცია

კომენტარების დაფა

ლაშა: იანვარი 27, 2013||8:53pm

ცნობისმოყვარეობას :) 

სოფიო: იანვარი 27, 2013||9:18pm

shemecnebaa da sibrzne 

Kakha: თებერვალი 28, 2013||1:23pm

არ ღებულობ, ის ხო კარს გიმტვრევს რა :D:D:D

ლაშა: თებერვალი 28, 2013||4:52pm

აი, რა ცუდია ლათინური შრიფტით წერა.. :) 

კახა, იქნებ ვგებულობ ეწერა გიორგის და არა ვღებულობ... :D

Kakha: მარტი 7, 2013||2:21pm

შენც მაგარი ხარ, ანუ რა წერია "მე არ ვგებულობ"?

რაც დავწერე ის არის სწორი და ჩეკიც დამეთანხმება :D:D

მერი მაღლაკელიძე: ნოემბერი 1, 2013||11:49am

მარადისობა...ვინ გებულობს მას?

ლაშა: ნოემბერი 1, 2013||12:05pm

მერი ის ვინც შეურთდება მარადისობას :) 

ლაშა: ნოემბერი 23, 2013||8:58pm

დაკოჟრილი ხელებით ხო? :)

Kakha: ნოემბერი 24, 2013||2:09pm

ჩეკი პაპაშენს მგონი ბედს შეეგუა, ანუ დანებდა და ახლა ცდილობს რომ სხვასაც ეს ურჩიოს,დარწმუნებული ვარ ის ასე არ ფიქრობს, ახალგაზდა რომ იყოს აუცილებლად საწინააღმდეგოდ მოიქცეოდა :))))

Kakha: ნოემბერი 24, 2013||3:41pm

 მჯერა რომ ასეთი იყო, მაგრამ ასეთი ადამიანი სულაც არ კმარა რომ ფილოსოფოსი იყო, ანუ ბუნებრივად უნდა გიყვარდეს ის,ძალით ვერავინ ვერ შეგაყვარებს,პაპაშენს არ უყვარდა და თვლიდა(ანუ ეს მისი პირადი აზრი იყო რომ ჯერ ჯობია უფრო მნიშვნელოვანი რამით დავკავდეთ, მისი პრიორიტეტი სხვა რამ იყო, მაგრამ ეს სულაც არ ნიშნავს რომ მისი მოსაზრება სწორია) პირობითად სწორად ჩაითვლება მაშინ როცა თითონ ფილოსოფოსი იტყვის რომ ეს ყველაფერი სიტყვების რახა-რუხია და სხვა არაფერი, გარედან შეფასება რამის ეს მხოლოდ მოსაზრებაა და სხვა არაფერი :))))  

კომენტარი

თქვენ უნდა გახდეთ ფილოსოფია_ს წევრი რომ შეძლოთ კომენტარის გაკეთება!

 

წევრები (222)

 
 
 

ბლოგ პოსტები

გადასახლების საფასური (თამაშობანი)

გამოაქვეყნა Selena_მ.
თარიღი: სექტემბერი 23, 2021.
საათი: 8:30am 0 კომენტარი

Path Of Exile is full of many complicated mechanisms. As players travel through Wraeclast, they will encounter damaged gems. If they see these unique gems for the first time, they may be a little confused. Below we will unlock some basic information about the corrupted gems in Path Of Exile.



Corrupted gems are actually gems with modifiers. If the gem is damaged, the player will not be able to use the synthetic ball to further modify it, except for items that modify slots and POE…

გაგრძელება

კანონიერების გამოკვლევა, დაპირისპირება დმანისში და ბერობიდან განყენება

გამოაქვეყნა Giorgi_მ.
თარიღი: სექტემბერი 21, 2021.
საათი: 11:16pm 0 კომენტარი

      უპირველესად გილოცავთ ღმრთისმშობლის შობას. დღის მთავარი პოლიტიკური ამბები კი უკავშირდება საარჩევნო დებატებს. დღეს მეინსტრიმში იყო ასევე სისხლიანი ბანერები, დმანისში არეულობა, ფარული ჩანაწერების კანონიერება თუ უკანონობა, მგზავრობა თბილისში და სივერაგე ოკუპაციაში. ვალუტის კურსი - 1 აშშ დოლარი - 3.1163 ლარია.

საქართველოს და მსოფლიოს ამბები | 21 სექტემბერი, 2021…

qwellynews, სიახლეები, ნიუსები, ამბები, სექტემბერი

გაგრძელება

ბილბორდების ბედი, საიას სარჩელი და ფარული საქმის კომისია

გამოაქვეყნა Giorgi_მ.
თარიღი: სექტემბერი 20, 2021.
საათი: 11:00pm 0 კომენტარი

      სანამ არჩევნები არ ჩატარდება, მოგვიწევს ასეთი ამბები ავიტანოთ - ჩანაწერები და მიყურადებები, კომპრომანტების გამოქვეყნება და მერე მათზე კომენტარები, ახალი გამოძიებები და ასე წრეზე სიარული. დღეს ბილბორდების თემაც აქტუალური იყო - ე.წ. სისხლიანი ბილბორდები. ასევე მეგის ქარდავა და საიას სარჩელი. ვალუტის კურსი - 1 აშშ დოლარი - 3.1099 ლარია.

საქართველოს და მსოფლიოს ამბები | 20 სექტემბერი,…

გაგრძელება

თითებზე ასხმული ქალაქები

გამოაქვეყნა Tamila Moshiashvili_მ.
თარიღი: სექტემბერი 19, 2021.
საათი: 10:24pm 1 კომენტარი

      დიდი ხანია ოქრომჭედელი არ ყოფილა ჩვენი ბლოგის სტუმარი. დღეს ოლა შეხტმანი (Ola Shekhtman) უნდა გავიცნოთ. ოლას უყვარს მოგზაურობა და მოგზაურობისას, ამა თუ იმ ქალაქის სუვენირების შეგროვება. ერთხელაც გადაწყვიტა რომ თავად შეექმნა მუდმივი თანამგზავრი სუვენირი. ქალაქში ჩასვლისას, ოლა ფართო პეიზაჟებს აკვირდება, სწავლობს, ხატავს და ერთ სიბრტყეზე გადააქვს. შემდეგ იწყება ყველაზე რთული. თითოეული მისი ბეჭედი ხელით არის დამუშავებული, დახერხილი,…

გაგრძელება

Qwelly World

free counters