ლევან ასაბიშვილი • Levan Asabishvili

ლევან ასაბიშვილი, Levan Asabishvili, changing, chant, chanters, folk, galoba, georgian chant, qwelly, ბიოგრაფია, ბიოგრაფიები, გალობა, მგალობლები, ფოლკლორი, ფონდი ქართული გალობა, ქართული გალობა, ქართული ფოლკლორი, ქველი, კახეთი, kaxeli

1856 - 1934

      ფართო საზოგადოებისთვის ლევან ასაბაშვილი ცნობილი გახდა 1909 წელს, როცა მას ზაქარია ფალიაშვილმა მოუსმინა. თავის შთაბეჭდილებას კომპოზიტორი ასე გადმოგვცემს:

...ორი სამი ჭიქა ღვინის გადაკვრის დროს დაიწყეს სიმღერა, მაგრამ რა სიმღერა! მე ამისთანა მწყობრად შესრულებული კახური სიმღერა ჯერ არ გამიგონია... განსაკუთრებულად იმათში გამოირჩეოდნენ ლევან ივანეს ძე ასაბაშვილი (მეტსახელი - დედას ლევანა) ბათო დავითის ძე როსტომაშვილი, ალექსო გიორგის ძე ელოშვილი და ლაზარე სიმონის ძე კოკილაშვილი... დედას ლევანა არის მაღალი ტანისა, წარმოსადეგი, მხარბეჭიანი გლეხი 43-45 წლისა, მღერის როგორც მოძახილს, ისე დამწყებსაც, მომეტებულად კი - მოძახილს. ამ დევკაცს ბუნებით ისეთი მშვენიერი გავარჯიშებული და დიდი ხმა (ტენორი) აქვს, რომ, მე ვგონებ, ჩვენი ოპეროს მოერალიც არ დაიწუნებდა და კვლავ ინატრებდა იმისთანა იშვიათ ხმას. ამას გარდა, მშვენიერი გამოთქმაც აქვს. საუცხოო მოლაპარაკეა. თამამი მიხვრა-მოხვრა, ერთი სიტყვით ღმერთს მიუნიჭებია მისთვის ყოველივე ის, რაც კარგი არტისტისთვის აუციებელ საჭიროებას შეადგენს.
(გაზ. ამირანი, 1909წ.15).

      ამ შეხვედრიდან თითქმის ოცი წლის შემდეგ, 1927 წლის მაისში, თბილისის რუსთაველის სახალობის სახელმწიფო თეატრის სცენაზე გაიმართა კახური სიმღერის დიდი მოამაგეების - დედას ლევანასა და მიხა ჯიღაურის მომღერალთა გუნდების კონცერტი, რომლის ინიციატორი იყო პოეტი იოსებ მჭედლიშვილი. საზოგადოება მომღერლებს აღტაცებით შეხვდა. კონცერტს დაესწრნენ სახელოვანი ქართველი კომპოზიტორები: ზაქარია ფალიაშვილი, დიმიტრი არაყიშვილი, კოტე ფოცხვერაშვილი, მელიტონ ბალანჩივაძე. ამ საკონცერტო გამოსვლის შემდეგ გაჩნდა ქართულ პოეზიაში "დედას ლევანას თემა". დიდებული მომღერლის სახელი თავიანთი ლექსებით უკვდავყვეს გიორგი ქუჩიშვილმა, ტიციან ტაბიძემ, გიორგი ლეონიძემ.

      საბედნიეროდ, ჯერ კიდევ არიან ადამიანები, რომელთაც დედას ლევანას არაჩვეულებრივი ხმა ახსოვთ. ცნობილი მომღერალი ანდრო სიმაშვილი იგონებს: "ზაქარია ფალიაშვილი შილდიდან ჩვენს სოფელში, არტანაში ჩამოსულა სიმღერების ცასაწერად, მაგრამ აქ მოსულს ფილფონიგრაფი დაზიანებული აღმოსჩენია. როგორც გაირკვა, დედას ლევანას უძლიერეს ხმას ჩამწერი აპარატის მემბრანა დაეზიანებინა". ფონოჩანაწერების ცნობილმა რესტავრატორმა, მოსკოველმა კლავდი ტიხონოვმა, როცა შილდელი მომღერლების მიერ შესრულებული "მრავალჟამიერი" მოისმინა, თქვა: იმისათვის, რომ ხმებს შორის ბალანსი არ დარღვეულიყო, პირველი ხმა (ე.ი. ლევან ასაბაშვილი), როგორც ჩანს, ერთი მეტრით უკან დაუყენებიათ. ეტყობა, მიკროფონმა მისი ხმის სიძლიერეს მაინც ვერ გაუძლო და მაღალ რეგისტრში ხარვეზი ამით არის გამოწვეულიო.

      ლევან ასაბაშვილი 1927 წლის მერე სცენაზე მეტი აღარ გამოჩენილა. სამაგიეროდ, კახეთში ქორწილი, ნათლობა ან საეკლესიო დღესასწაული ისე არ ჩაივლიდა, მას მეგობრებთან ერთად არ ემღერა. მას სიცოცხლის ბოლომდე შერჩა მჭექარე ხმა. მომღერალმა სიმღერის დროს დალია სული.

      "შენი გულისა!" - ეს ყოფილა მისი ბოლო სიტყვები.

"ფონდი ქართული გალობა"

ტეგები: Qwelly, ბიოგრაფია, გალობა, კახეთი, ფოლკლორი, ქველი

ნახვა: 417

გამოხმაურებები!

ფალიაშივლიც დადიოდა ხანდახან საქეიფოდ! )

მაგას უყვარდა თუ უყვარდა მოლხენა )) 

Kakha_მ თქვა:

ფალიაშივლიც დადიოდა ხანდახან საქეიფოდ! )

RSS

ღონისძიებები

ბლოგ პოსტები

პროპორციული სისტემის ნაცვლად, პროპორციული გინება პარლამენტში და ომი აღმოსავლეთში

გამოაქვეყნა Giorgi_მ.
თარიღი: ნოემბერი 12, 2019.
საათი: 11:53pm 0 კომენტარი

      როცა პარლამენტში საკონსტიტუციო ცვლილებაა, მაშინ დიდი ხმაური იქნებაო - ძველი ქართული, საპარლამენტო ანდაზაა. ხმაური კი იმდენად ძლიერი გამოდგა, რომ ცემა-ტყებაში გადაიზარდა და საკანონმდებლო ორგანო…

გაგრძელება

გირჩის მავნებლობა ანუ ბოროტებამ თავი ვერ დამალა

გამოაქვეყნა ლაშა_მ.
თარიღი: ნოემბერი 12, 2019.
საათი: 10:17pm 3 კომენტარი

      მოდი ვნახოთ, რა იყო, ან თუ არ იყო, როგორ იყო, მაგრამ ერთი კია - ღვთის უკეთესი რა უნდა ყოფილიყო?!

      მაგრამ მაინც, ერთი გიორგიც იყო. გიორგი დაიბადა თბილისის ერთ-ერთ გარეუბანში, შედარებით…

გაგრძელება

მაყურებლების ანტი მაყურებლები - უჩვეულო კინოჩვენება, წყალტუბო და ანაკლია, მაღაროელების ახალი გაფიცვები და მოსამართლეთა კომპეტენცია

გამოაქვეყნა Giorgi_მ.
თარიღი: ნოემბერი 11, 2019.
საათი: 8:30pm 0 კომენტარი

      ნოემბრის ახალი კვირის დასაწყისი უქმეების და კულტურის განხილვით დაიწყო - ფილმი პრემიერა იმაზე უფრო ხმაური გამოდგა, ვიდრე ეს ფილმი თავად მოიფიქრებდა (ან იქნება, ამიტომაც გადაიღეს რომ ეხმაურა). დღის…

გაგრძელება

მარგალიტები სიდამპლეში

გამოაქვეყნა Tamila Moshiashvili_მ.
თარიღი: ნოემბერი 10, 2019.
საათი: 10:41pm 0 კომენტარი

      გუშინ მიკროსკოპული სამყაროს მშვენიერებაზე ვისაუბრეთ, ახლა კი სოკოს და ობმოდებულ ხილს შევეხოთ, რომელიც იმაზე მდიდრულად გამოიყუერბა, ვიდრე უბრალოდ დამპალი ხილი. დღევანდელი სკულპტურების ავტორი ქეთლინ…

გაგრძელება

Qwelly World

free counters